Incididunt ea, dolor dolore consequat, labore eu pariatur ut in et culpa nulla adipisicing mollit
© 2001 - 2012 C.Bosma
Made with Xara
Geschiedenis
Geschiedenis
Geschiedenis van ons dorp
Nijemardum - Bron: "De Toer" door P. Bode (1988)
Nijemirdum heet "nieuw", maar het moet al een heel oud dorp zijn, want de plaatsen waarvan
de naam op -um eindigt zijn ontstaan vóór het jaar 1000.
In die tijd was er nog geen sprake van Nije- en Oudemirdum; kennelijk was er één dorp en dat
heette "Mardum".
Die naam werd trouwens op heel wat verschillende manieren geschreven: Merthen, Merthum,
in 1153, Mairden, uitgesproken als Maarden in 1328, en in 1336 Maerdum.
In de tweede helft van de veertiende eeuw zijn de dorpen waarschijnlijk gesplitst.
In 1399 is er sprake van Nuwe Merden, en later wordt het Naemardum, of Nijemirdum in
1484 en Nijemardum in 1493.
En in 1548 wordt er in het Latijn over Novamarden gesproken.
In die veertiende eeuw is er ook een kerk gekomen; vast en zeker eerst van hout en later ook
van baksteen.
De legende van âlde Martha en jonge Martha, waarin de koeien de plaats van de kerk aanwijzen,
herinnert aan die tijd.
Zulke legenden zijn trouwens over heel veel andere kerken en plaatsen ook in omloop.
"Yn oerâlde tiden hawwe der yn dit gea twa susters wenne, dy't beide Marthe,
Martha of Madzen (it marde sa wat) hieten. De âldste fan de susters liet in tsjerke
bouwe en dy tsjerke waard nei har Aldemardum neamd.
Nei ferrin fan jierren woe jonge Martha ek in tsjerke bouwe, mar wêr soe dy no stean
moatte. Hja wie der mei oan. Hja liet harren hoeder by har komme en frege him om rie.
Hoeders wiene wize minsken. Him tocht, it ûnskuldige fee moast it plak oanwize en
dat barde doe ek. Hja lieten de nachts de bisten oer it wide fjild doarmje, frij,
dêr't hja gean woene.
De oare moarn naam de hoeder jonge Martha by de hân en naam har mei it fjild yn.
"Op dizze hichte", sei er, en hy wiisde nei it hege hôf, "lei it fee fan 'e moarn
te wearkôgjen".
En doe is der op dat plak in tsjerke kommen en it plak krige de namme fan
Nijemardum en sa hiet letter it doarp, dat dêr njonkenlytsen kaam, ek.
Sa seit it folksforhaal oer it ûntstean fan Aldemardum en Nijemardum."
Pier Winsemius schreef een "Chronique ofte hist. Geschiedenisse van Vrieslant".
Omstreeks 1329 is het volgende gebeurd: "Willem II sloech syn ooghe wederom op
Ooster-Flie, waartoe de Friesen van de Wester-Vlie zeer gedienstich waren.
Zij roofden op de naeste Zeekant en haelden groote buyt uyt de dorpen Nijemarden
en Olde-marden ende naest gelegene".
In de tegenwoordige Staat uit 1788 wordt deze zelfde historie ook beschreven: "In 1329
deeden de Westfriezen op deeze kust, die geene Zeedyken heeft wegens haare hoogte,
eene landing, en roofden grooten buit uit de toen aanzienlyke Dorpen van Nieuwe- en
Oude Mardum".
Toen Theodoricus Benten toestemming vroeg om zich in Nijemardum als priester te
vestigen, vermeldde hij daarbij dat de St. Nicolaasparochie van Nijemirdum in de
landstreken van Friesland lag, waar mensen wonen die tamelijk ondernemend zijn.
In een andere vertaling worden ze zelfs eigenzinnig genoemd.